ความดันโลหิตสูง" ไม่ได้แค่ทำให้ปวดหัว... แต่อาจทำลายอวัยวะสำคัญของคุณโดยไม่รู้ตัว!
หลายคนคิดว่า “ความดันโลหิตสูง” แค่ควบคุมได้ก็พอ แต่รู้หรือไม่ว่า… ถ้าปล่อยไว้ไม่รักษาอย่างจริงจัง มันสามารถ ค่อย ๆ ทำลายอวัยวะสำคัญของคุณทีละนิด โดยที่ไม่รู้ตัวเลยด้วยซ้ำ! วันนี้มาทีน่าชวนคุณมาทำความเข้าใจว่า ความดันสูง "ทำร้าย" ร่างกายอย่างไรบ้าง
ความดันโลหิตสูงเหมือนแรงดันน้ำที่พุ่งแรงใส่ท่อน้ำทุกวัน ถ้าแรงดันมากเกินไปนาน ๆ ท่อก็สึก หลอดเลือดก็เช่นกัน เมื่อหลอดเลือดเริ่มเสีย อวัยวะที่อาศัยเลือดก็เสียตามไปด้วย
สมอง เสี่ยง "หลอดเลือดสมองแตกหรือตีบ" (Stroke)
สมองต้องใช้เลือดตลอดเวลาเพื่อทำงาน เช่น คิด จำ ควบคุมการเคลื่อนไหว ถ้าความดันสูง หลอดเลือดสมองจะเสียหายได้ง่ายมาก
ผลกระทบที่เกิดขึ้น
- ผนังหลอดเลือดหนาและแข็ง ทำให้เลือดไหลผ่านได้ยาก
- หลอดเลือดเล็ก ๆ ในสมองเปราะและแตกง่าย
- เซลล์สมองบางส่วนอาจขาดเลือดเป็นเวลานาน จนเริ่มเสื่อมลง
ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น
- เสี่ยงโรค “อัมพฤกษ์–อัมพาต” จากหลอดเลือดสมองตีบหรือแตก
- ความจำเริ่มถดถอย สมองทำงานช้าลง คิดอะไรได้ไม่คล่องเหมือนเดิม
- ปวดหัว มึนหัวง่าย
- ในรายที่ความดันขึ้นสูงมาก อาจมีอาการสับสน พูดไม่รู้เรื่อง หรือแม้แต่หมดสติได้
สรุปง่าย ๆ : ความดันสูงทำให้หลอดเลือดสมองเสีย และเมื่อสมองขาดเลือดเพียงไม่กี่นาที ผลเสียก็เกิดได้ถาวร
หัวใจต้องสูบเลือดแรงขึ้น จนนำไปสู่ "หัวใจวาย
หัวใจทำหน้าที่เหมือนปั๊มน้ำ ต้องสูบเลือดไปทั่วร่างกาย เมื่อความดันสูง หัวใจต้อง “ออกแรงมากกว่าปกติ” ทุกครั้งที่เต้น
ผลกระทบที่เกิดขึ้น
- กล้ามเนื้อหัวใจหนาตัวขึ้น เพราะต้องทำงานหนัก
- หลอดเลือดหัวใจตีบเร็วกว่าคนทั่วไป
- หัวใจทำงานหนักจนล้า และอาจเริ่มอ่อนแรงลงเรื่อย ๆ
ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น
- เหนื่อยง่าย หายใจไม่ค่อยอิ่ม
- เจ็บหน้าอก เพราะหัวใจขาดเลือด
- หัวใจเต้นผิดจังหวะ เวียนหัว หน้ามืด
- หัวใจล้มเหลว (หัวใจบีบเลือดได้ไม่เต็มที่)
- หัวใจวาย ซึ่งเป็นภาวะอันตรายถึงชีวิต
สรุปง่าย ๆ : หัวใจเหมือนทำงานล่วงเวลาโดยไม่ได้พัก ความดันสูงทำให้หัวใจเสื่อมเร็วกว่าอายุจริงมาก
ตาพร่าจากเส้นเลือดฝอยในตา “แตก”
ดวงตามีเส้นเลือดเล็กละเอียดมาก จึงเสียหายได้ง่ายเมื่อความดันสูง
ผลกระทบที่เกิดขึ้น
- หลอดเลือดที่จอตาตีบและแข็ง
- บางจุดของหลอดเลือดรั่วหรือแตก ทำให้เลือดออกในตา
- เซลล์รับภาพที่จอตาถูกทำลายจากการขาดเลือด
ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น
- ตามัว มองภาพไม่ชัด
- เห็นจุดดำลอยไปมา
- การมองเห็นลดลงเรื่อย ๆ โดยไม่รู้ตัว
- ในกรณีรุนแรง จอประสาทตาบวม หรือถึงขั้นสูญเสียการมองเห็นถาวร
สรุปง่าย ๆ : ความดันสูงทำให้ดวงตาเสื่อมเร็วจนน่าตกใจ และอาจเสียการมองเห็นแบบไม่ทันเตรียมใจ
ไตกรองของเสียได้แย่ลง จนเสี่ยง “ไตวาย”
ไตคือเครื่องกรองเลือดของร่างกาย ต้องพึ่งพาหลอดเลือดมากกว่าที่หลายคนคิด เมื่อความดันสูง ไตเสียหายง่ายมาก
ผลกระทบที่เกิดขึ้น
- หลอดเลือดในไตตีบ เลือดไปเลี้ยงไตไม่พอ
- หน่วยกรองเลือด (ไตเล็ก ๆ หลายล้านหน่วย) เสื่อมและรั่ว
- ไตต้องทำงานหนักขึ้นจนค่อย ๆ เสื่อมลง
ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น
- มีโปรตีนรั่วออกมาในปัสสาวะ (สัญญาณเตือนไตเสื่อม)
- อาการบวมที่เท้าหรือหน้า
- ความดันยิ่งสูงขึ้นอีก (เพราะไตช่วยควบคุมความดัน)
- ถ้าเสื่อมนาน ๆ อาจนำไปสู่ไตวาย ต้องฟอกไตหรือปลูกถ่ายไต
สรุปง่าย ๆ : ความดันสูงทำให้ไตเสื่อมโดยไม่มีอาการเตือนชัดเจน ต้องตรวจเลือดและปัสสาวะเป็นระยะ
เส้นเลือดแข็ง เปราะ แตกง่าย เสี่ยง หัวใจวาย เส้นเลือดสมองแตก
หลอดเลือดคือโครงข่ายที่ส่งเลือดไปทุกที่ในร่างกาย เมื่อความดันสูง หลอดเลือดจะแข็งและเสื่อมเร็วขึ้น
ผลกระทบที่เกิดขึ้น
- ผนังหลอดเลือดหนาและแข็ง
- ไขมันเกาะในผนังหลอดเลือดง่ายขึ้น
- หลอดเลือดตีบ เลือดไหลผ่านไม่สะดวก
- ในบางจุดหลอดเลือดโป่งพอง และมีโอกาสแตก
ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น
- เดินแล้วปวดขา เพราะเลือดไปเลี้ยงไม่พอ
- แผลที่ขาหายช้า
- เสี่ยงหลอดเลือดใหญ่โป่งพองที่ท้อง ซึ่งถ้าแตกจะอันตรายมาก
- เสี่ยงต่อโรคหัวใจและโรคหลอดเลือดสมองมากขึ้น
สรุปง่าย ๆ : เมื่อหลอดเลือดพัง ร่างกายส่วนอื่น ๆ ก็พังตาม เพราะทุกอวัยวะต้องใช้เลือดทั้งนั้น
ความดันโลหิตสูงคือ “ภัยเงียบ” ที่ค่อย ๆ ทำลายหลอดเลือดทั่วร่างกาย เมื่อหลอดเลือดเสีย อวัยวะสำคัญก็เริ่มเสียทีละส่วน ตั้งแต่สมอง หัวใจ ตา ไต ไปจนถึงหลอดเลือดทั่วร่างกาย การควบคุมความดันให้ดีจึงเป็นเหมือนการยืดอายุหลอดเลือด และปกป้องร่างกายไม่ให้เจ็บป่วยรุนแรงในอนาคต